Gruweldaden en vergelding zonder strategisch doel

[ad_1]

Ik weet niet wat sterker was: het verdriet, de woede of de moedeloosheid. Maar vanaf het moment dat de eerste verontrustende beelden uit het zuiden van Israël binnenkwamen, dacht ik: dit wordt een nieuwe ronde, zwaarder dan alle voorgaande, en het zal niet de laatste zijn. Er zullen nog veel meer doden vallen, daarna zal er een tijdje stilte zijn, tot de volgende uitbarsting van geweld. Wreedheden zonder echt strategisch doel (copyright Hamas) worden gevolgd door dito vergeldingsmaatregelen (copyright Israël) en er komt nooit een oplossing. Om dit te bereiken zou een van de twee partijen van de aardbodem moeten verdwijnen – wat tegenwoordig door verschillende heethoofden wordt bepleit – of ze zouden tot een akkoord moeten komen. Maar daar is weinig zicht op. Geen uitzicht, bedoel ik.

Terwijl ik naar het nieuws bleef kijken, het was onmogelijk om het niet te doen, probeerde ik te denken aan de eerste keer dat ik in Israël was. Het moet de zomer van 1992 zijn geweest, ik had vanuit Warschau een stuk gepubliceerd over een overlevende van de Holocaust, en het honorarium besteed aan een reis door Israël, van kibboets tot kibboets. De bezette gebieden heb ik niet bezocht, dat kwam later. Met mensen van De stilte doorbreken – voormalige Israëlische soldaten die zich tegen de bezetting keerden – Ik zag het gespleten Hebron en ik was in Gaza kort na Operatie Cast Lead, waarbij ongeveer 1.400 doden vielen aan de Palestijnse kant en 13 aan de Israëlische kant.

Een langere reportagereis bracht me naar Bethlehem, Ramallah en Nablus, en Jeruzalem stond altijd op het programma – zowel het Joodse als het Palestijnse deel intrigeren mij allebei. Laat ik daarom ook Neve Shalom/Wahat al-Salam, een Joods-Palestijns dorp tussen Jeruzalem en Tel Aviv, noemen als experiment in co-existentie. Hoe zou het daar nu zijn?

Deze ervaringen vermeld ik niet omdat je ergens geweest moet zijn om er iets over te kunnen zeggen. Zo werkt het niet: de mensen die ergens het vaakst zijn geweest, zijn de mensen die daar wonen, en die denken steevast net zo anders over hun situatie als anderen. Deze confrontatie gaat niet in de eerste plaats over kennis, hoewel deze uiteraard wel belangrijk is. Maar de doorslaggevende vraag is of en hoe de waarden van de mensheid kunnen worden gered als twee partijen in een draaikolk van geweld zijn beland. Deze waarden zijn verstikt in het ultranationalisme dat – aangewakkerd door het conflict over het land en omarmd door religieus fundamentalisme – aan beide kanten parten speelt. Hierdoor worden elkaars trauma’s niet begrepen of herkend.

Het is bijna onmogelijk om deze laag aan te boren in een moment van angst, het maakt mensen ook boos, maar De stilte doorbreken doet het toch. Dit schreef de organisatie – enigszins afgekort – over X: ‘Ons land heeft besloten de veiligheid van zijn burgers ondergeschikt te maken aan de voortzetting van een bezetting van miljoenen mensen. Het idee dat we het conflict zouden kunnen ‘beheersen’ zonder het ooit op te hoeven lossen, faalt opnieuw voor onze ogen. Het overleefde omdat weinigen het durfden uit te dagen. Deze hartverscheurende gebeurtenissen kunnen daar verandering in brengen. Het moet gedaan worden. Voor ons allemaal, tussen de rivier en de zee.’

Drie keer per week schrijft Stevo Akkerman een column waarin hij de ‘keiharde nuance’ en het ‘meedogenloze aan de ene kant en aan de andere kant’ predikt. Lees ze hier.

[ad_2]

Leave a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *